Zowel kinderen als ouderen komen weleens op een website terecht waarvan niet meteen duidelijk is of de informatie wel klopt. Voor kinderen is dit vaak nieuw terrein, terwijl ouderen soms minder vertrouwd zijn met hoe het internet in elkaar zit, waardoor beide groepen baat hebben bij dezelfde eenvoudige uitleg.
Een goed startpunt is samen te kijken naar hoe een website eruitziet. Zit er veel rommelige reclame op, ontbreekt duidelijke informatie over wie de site heeft gemaakt, of lijkt alles net iets te mooi om waar te zijn? Dat soort signalen zijn vaak al een eerste aanwijzing.
Leer kritisch kijken zonder achterdochtig te worden
Het helpt om een paar vaste vragen te gebruiken bij het bekijken van nieuwe informatie, zoals wie dit heeft geschreven en waarom. Deze vragen kunnen op een speelse manier aangeleerd worden aan kinderen, en werken evengoed voor een grootouder die twijfelt over iets dat hij online heeft gelezen.
Het is ook nuttig om te bespreken dat niet alles wat er goed uitziet, ook automatisch klopt, en dat een eenvoudige, sobere website soms net betrouwbaarder is dan een heel opzichtige. Dit inzicht groeit vooral door het samen te oefenen aan de hand van echte voorbeelden.
Door dit geregeld te herhalen, in plaats van het maar één keer te bespreken, wordt kritisch kijken langzaam een gewoonte. Zowel kinderen als ouderen voelen zich daardoor zekerder wanneer ze zelfstandig op zoek gaan naar informatie.
Zo'n gedeelde aanpak zorgt ervoor dat het geen eenrichtingsverkeer is van jong naar oud of omgekeerd. Iedereen in de familie leert bij, en dat maakt het een fijn onderwerp om samen over te praten.
Het kan ook helpen om af en toe samen een voorbeeld te bespreken dat een van hen zelf is tegengekomen, in plaats van een bedacht voorbeeld te gebruiken. Echte situaties blijven meestal beter hangen dan een algemene uitleg zonder concreet verhaal erachter.
Wanneer twijfel blijft bestaan over de betrouwbaarheid van iets, is het geen schande om er gewoon met iemand anders in de familie over te praten voor er verder actie wordt ondernomen. Die gewoonte van even overleggen is voor jong en oud een waardevolle les.
